رېد

(1851 - 1902) ئامېرىكىلىق باكتېرېئولوگ. ۋىرگىنىيە شتاتىدا تۇغۇلغان. 1869-يىلى ۋىرگىنىيە ئۇنىۋېرسىتېتىنى پۈتتۈرگەن. 1870-يىلى تىببىي دىركتورلۇق ئۇنۋانغا ئېرىكشەن. 1875-يىلى ھەربىي قىسمىدا ئىشلىگەن. كېيىن يوھان خوپكىنىس تىببىي ئىنستىتۇتىدا باكتېرېئولوگىيىنى تەتقىق قىلغان. 1893-يىلى ۋشىنگتون ھەربىي تىببىي ئىنىستىتۇتىنىڭ پروفېسسورى بوغان. 1895-يىلى تەتقىقات گۇرۇپپىسىغا رەھبەرلىك قىلىپ، بىر يىلىن كۆپرەك ۋاقىت تەتقىق قىلىش ئارقىلىق چىۋىننىڭ كېزىك مكروبىنى تارقىتىدىغانلىقىنى بايقىغان. 1900-يىلى كۇبادا سېرىق تەپ كېسىلى تارقالغاندا نەق مەيدانغا يېتىپ كېلىپ، بۇ كېسەللىكنىڭ پاشا ئارقىلىق تارقالغانلىقىنى ئىسپاتلاپ، تېزلىك بىلەن ئۈنۈمۈك تەدبىر كۆرۈپ، كۇبادىكى سېرىق تەپ كېسەللىكىنى تىزگىنلىگەن.

(1887 - 1920) ئامېرىكىلىق مۇخبىر، سوتسىيالىست. 1910-يىل خارۋارد ئۇنىۋېرسىتېتىنى پۈتتۈرگەندىن كېيىن سوتسىيالىستلار پارتىيىسىنىڭ ژۇرنىلى <ئامما> نىڭ تەھرىرلىكىگە قاتناشقان. 1914-يىل <ئىنقىلابىي مېكسىكا> ناملىق كىتابنى نەشر قىلدۇرۇپ، ئامېرىكىنىڭ مېكسىكىغا قاراتقان مۇداخىلىسىنى سۆككەن. 1914 - 1916-يىللىرى <پايتەخت ژۇرنىلى> نىڭ ئالاھىدە مۇخبىرى سالاھىيىتى بىلەن ياۋروپادا زىياەتتە بولغان. 1917-يىلى ھەربىي مۇخبىر سۈپىتى بىلەن روسىيىگە كېلىپ، ئۆكتەبر ئىنقىلابىنى ئۆز كۆزى بىلەن كۆرۈپ، دۇنيانى زىلزىلىگە كەلتۈرگەن كېيىن ئامېرىكا سوتسىيالىستلار پارتىيىسىگە قاتناشقان.<نيۇ - يورك كوممۇنىستلىرى> ژۇرنىلىنىڭ تەھرىرى بولۇپ، پارتىيىدىكى مەشھۇر سولچىلارغا ئايلانغان. 1919-يىلى 8-ئايدا،بىر قىسىم سولچىلار بىلەن ئامېرىكا كوممۇنىزمچى ئىشچىلار پارتىيىسىنى تەشكىل قىلغان. پارتىيىنىڭ ئورگان گېزىتى - <ئىشچىلار ساداسى> نىڭ مەسئۇل مۇھەررىرى بولغان. شۇ يىلى 10-ئايدا، كوممۇنىستىك ئىنتىېرناتسىئونالنىڭ ئىجرائىي ھەيئىتى بولۇپ سايلىنىپ، يەنە بىر نۆۋەت سوۋېت روسىيىسىدە زىيارەتتە بولغان. ئۇزاق ئۆتمەي كېسەل بولۇپ موسكۋادا ۋاپات بولغان. ئۇنىڭ <شەرقىي ياۋروپادىكى ئۇرۇش>، <قىزىل روسىيە> ناملىق ئەسەرلىرى بار.