چېخوۋ

契诃夫 qì hē fū

契诃夫 qì hē fū (1860 - 1904) روسىيە يازغۇچىسى. چېخوۋ تاگانروگدىكى بىر ئۇششاق سودىگەر ئائىلىسىدە دۇنياغا كەلگەن، موسكۋا داشۆسىنىڭ مېدىتسىنا فاكۇلتېتىنى پۈتتۈرۈپ، دوختۇر بولغان. 1880-يىلىدىن باشلاپ ئىجادىيەتكە كىرىشىپ، پوۋېست ۋە ھېكايىچىلىق بىلەن داڭق چىقارغان، چېخوۋنىڭ <خامېلېئون> ناملىق ھېكايىسىدە فېئودال ھۆكۈمران سىنىپىنىڭ سادىق غالچىسىنىڭ نادانلىقى، ئىستىبداتلىقى ۋە زامانغا قاراپ ئىش كۆرىدىغانلىقى تەسۋىرلەنگەن. <لېيتېنانت پرشىبېيېۋ> دا مۇستەبىت ھەربىي ساقچى تۈزۈمىنىڭ تىپىك سىمۋولى ياخىش يارىتىلغان؛ <ھەسرەت> ۋە <پىغان> دا ئەمگەكچى خەلقنىڭ پاجىئەلىك كەچۈرمىشلىرى تەسۋىرلەنگەن؛1888-يىلى ئېلان قىلغان <بەخت> ۋە <ئوتلاق> تا دېھقانلارنىڭ ئاددىي - ساددىلىقى ۋە ئۇلارنىڭ بەختكە بولغان تەشنالىقى ئىپادىلەنگەن.1889 - يىلى يازغان <مەنسىزلىك> ۋە <دۇئېل> دا زىيالىيلارنىڭ ئازابلىق ئىزدىنىشلىرى تەسۋىرلەنگەن؛ <غىلاپ بەندىسى> (1898) دە يېڭى شەيئىلەرگە دۈشمەنلىك بىلەن قارايدىغان مۇتەئەسسىپنىڭ تىپىك ئوبرازىنى ياراتقان. 1892-يىلى يېزىپ پۈتتۈرگەن <6-نومۇرلۇق پالاتا> دا پۈتكۈل چارروسىيە زۇلمەتلىك بىر تۈرمىگە ئوخشىتىلغان. <ئاياللار پادىشاھلىقى>، <ئۈچ يىل>، <داۋالاشقان چىقىش>، <موژىكلار> ۋە <سايدا> ناملىق ئەسەرلىرىدە شەھەر - يېزىلاردىكى كاپىتالىزمنىڭ ئۆسۈشى ۋە دېھقانلارنىڭ نامراتلىقى ئەكس ئەتتۈرۈلگەن. چېخوۋنىڭ كومېىيىلىك ئەسەرلىرىمۇ ناھايىتى كۆپ، ئۇنىڭ دەسلەپكى مەزگىللەردىكى كومېىيىلىرىدىن <گالۋاڭ>، <قۇدا چۈشۈش> قاتارلىقلار، كېيىنكى مەزگىللەردىكى <چايكا>، <ۋانە تاغا>، <ئۈچ ئېگىچە - سىڭىل> قاتارلىق كومېدىيىلىرىدە زىيالىيلار ئاساسىي تېما قىلىنغان بولۇپ، ئاپتورنىڭ ئىدىيىۋى ئىزدىنىشلىرى ۋە پارلاق كېلەچەككە بولغان تەلپۈتۈشلىرى ئەكس ئەتتۈرۈلگەن. ئەڭ ئاخىرقى بىر ئەسىرى <ئالۇچىزار> دا ئاقسۆڭەكلەرنىڭ زاۋاللىققا بىر ئەسىرى <ئالۇچىزار> دا ئاقسۆڭەكلەرنىڭ زاۋالىققا يۈز تۇتقانلىقى تەسۋىرلەنگەن. چېخوۋنىڭ ئىجادىيەتلىرى روسىيە ئەدەبىيات تارىخىدا مۇھىم ئورۇننى ئىگىلەيدۇ.