تارىخ

Domain: دۇنيا تارىخى

历史 lì shǐ (1) كەڭ مەنىدىن ئالغاندا، ئومۇمەن بارلىق شەيئىلەرنڭ بېسىپ ئۆتكەن ھەرىكەت تەرەققىيات جەريانىنى كۆرسىتىدۇ. تەبىئەت تارىخى ۋە ئىنسانىيەت تارىخى دەپ ئايرىشقا بولىدۇ. ۋاقىت ۋە دائىرىدىن ئېلىپ ئېيتقاندا، ئالدىنقىسى كېيىنكىسىگە قارىغاندا زو دەرىجىدە ئۇزۇن ھەم كەڭ دائىرىدە بولىدۇ. دائىم ئېيتىلىۋاتقان تارىخ، ئادەتتە ئىنسانلار جەمئىيىتىنىڭ پەيدا بولۇشى، تەرەققىي قىلىش تارىخى يەنە تەبىئەت دۇنياسى بىلەن ئۆزئارا بېقىنغان، بىر - بىرىنى چەكلەيدىغان ئىنسانلار جەمئىيىتىنىڭ بېسىپ ئۆتكەن ھەرىكەت جەريانىنى كۆرسەتكەن بولۇپ، تارىخ ئىلىمىنىڭ تەتقىقات ئوبيېكتى ھېسابلىنىدۇ. تارىخچىلارنىڭ دەسلەپكى خاتىرىلەر ۋە ماددىي ماتېرىياللارغا ئاساسەن، بۇ جەريانغا قارىتا چىقارغان تەتقىقات نەتىجىلىرى، خاتىرلىرى ۋە بايانلىرىمۇ ئادەتتە تارىخ دەپ ئاتىلىدۇ. (2) <رىم تارىخى> نىڭ يەنە بىر ئاتىلىشى. كىتاب ئىسمى. قەدىمكى رىم تارىخچىسى تاستۇس يازغان. تەخمىنەن مىلادى 109-يىلى ئەتراپىدا كىتاب بولۇپ چىقارغان. كىچىك پلىنيۇس ئۇنىڭ ماتېرىياللىرىنى يىغىپ ئايرىم بابلىرى ئۈستىدن مۇھەررىرلىك قىلىپ تەكشۈرۈپ بېكىتكەن. پۈتۈن كىتاب جەمئىي 12 توم (يەنە بىر ئېيتلىشىچە 14 توم). ئاساسەن مىلادى 69-يىل يانۋاردىن تارتىپ مىلادى 96 - يىل (دومىتيانوسنىڭ ئۆلۈمى) ئارىلىقىدىكى تارىخىي ۋەقەلەر بايان قىلىنغان. ھازىر بىرىنچى تومدىن 4-تومغىچە ۋە 5-تومىڭ باشلىنىش قىسمى يەنى مىلادى 70-يىل ئاۋغۇستقىچە بولغان قىسمى ساقلىنىپ قالغان بولۇپ، ئۇنىڭ ھەجمى ئەسلى كىتابىنىڭ ئۈچتىن بىرىگىمۇ يەتمەيدۇ. خاتىرىلەنگەن تارىخىي ۋەقەلەر ئاپتورنىڭ يەنە بىر ئەسىرى <دەۋر خاتىرىلىرى> گە ئۇلانغان بولۇپ، مىلادى بىرىنچى ئەسىردىكى قەدىمكى رىم تارىخىنى تەتقىق قىلىشتىكى مۇھىم ھۆججەت ھېسابلىنىدۇ. ئۇسلۇبى ئىخچام، سۆزى ئاددىي ھەم مەزمۇنلۇق، مەنىسى چوڭقۇر بولۇپ، ئاپتور ئۆزىگە خاس ئالاھىدە ئۇسلۇبىنى ئىپادىلىگەن. خەنزۇچىگە تەرجىە قىلىنغان. (3) كىتاب ئىسمى، يەنى <گرېتسىيە - پېرسىيە ئۇرۇشى تارىخى>. <ھېرودوتۇس> قا قاراڭ.

Domain: دىنى سۆزلۈكلەر

ئىسلام دىنى 塔里赫(《历史》) tǎ lǐ hè (《lì shǐ 》)

Domain: ئۇنىۋېرسال

青史 qīng shǐDتوكچىلىق، كومپيۇتېر 历史 lì shǐDتوكچىلىق، كومپيۇتېر 历史 lì shǐDكومپيۇتېر 历史 lì shǐDمائارىپ 历史学 lì shǐ xuéDمائارىپ 历史 lì shǐ

Specialized

Domain: خەنزۇچە-ئۇيغۇرچە ئىشارە تىلى

مىللەت، دىن ، تارىخ تارىخ (1) ئوڭ قولنىڭ ئالىقىنىنى ئىچىگە، بارماق ئۇچىنى يۇقىرىغا قارىتىدۇ ۋە مۈرىسىنى كەينىگە ئىككى قېتىم سىلكىيدۇ. (2) بىر قولنىڭ بارماقلىرىنى جۈپلەپ يەنە بىر قولنىڭ ئالىقىنىغا يانتۇ قويىدۇ ۋە بارماق ئۇچىدىن ئالىقان تۈۋىگە سۈرۈپ، بېشىدىن ئۆتكۈزۈش دېگەن مەنىنى ئىپادىلەيدۇ 历史 lì shǐ

Domain: خەنزۇچە-ئۇيغۇرچە ئىشارە تىلى

GetWord Corpus

9青史 qīng shǐ 历史 lì shǐ 史 shǐ 叓 shì

Rate this entry

About this entry

This is a Uyghur–Chinese dictionary entry.

Sourced from Main Dictionary in Lughet's collection.

This word also appears under other sources in Lughet's collection — see the list below.

Same word in other sources

تارىخUyghur›EnglishMain Dictionary تارىخ—Specialized تارىخUyghurMain Dictionary تارىخUyghur›EnglishGetWord Corpus

Nearby in the dictionary

تارىئالان تارىئانا تارىئانا، تارىئانالار تارىئانا تىلى تارىئانا تىلى تارىئانالار تارى (ئەرلەرنىڭ ئىسمى)تارىئېتىيە ئۇرۇقدىشى تارىپوكۋى تارىتاتۇ تارىتوۋن

Frequently asked questions

Where does this definition of تارىخ come from?

This entry for تارىخ is sourced from Main Dictionary, one of the dictionaries and corpora merged into Lughet.

Does تارىخ appear elsewhere on Lughet?

Yes — تارىخ appears under other sources or language pairs in Lughet's collection. See the list below.

What is Lughet?

Lughet is a free trilingual dictionary covering nearly five million entries across Uyghur, Chinese, and English, drawn from more than ten source dictionaries and corpora.

← Search