ھىندۇنېزىيە ئاۋغۇست ئىنقىلابى

دۇنيا تارىخى ھىندۇنېزىيىدىكى بۇرژۇئا مىللىي دېموكراتىك ئىنقىلابى. كوممۇنىستلار ۋە ئىنقىلابىي ياشلار ياپونىيىنىڭ شەرتسىز تەسلىم بولغانلىقى ۋە غەرب مۇستەملىكىچىلىرىنىڭ ھىندۇنېزىيىگە تېخى قايتىدىن كىرمىگەنلىكىدىن ئىبارەت پايدىلىق پۇرسەتتىن پايدىلىنىپ، 1945 - يىلى 8 - ئاينىڭ 17 - كۈنى سۇكارنونىڭ ھىندۇنېزىيىنىڭ مۇستەقىل بولۇپ جۇمھۇرىيەت قۇرۇلغانلىقىنى جاكارلىشىغا تۈرتكە بولغان. پايتەخت ياشلىرى ۋە خەلق ئاممىسى زاۋۇت - فابرىكا، پورت - پرىستان، ۋوگزال، ترامۋاي ئىدارىسى ۋە ھەرخىل خەۋەرلىشىش ئەسلىھەلىرىنى ئۆتكۈزۈۋالغان. ھەرقايسى جايلاردىكى ئامما ياپونىيە ئارمىيىسىنى قورالسىزلاندۇرۇپ، يەرلىك ھاكىمىيەتلەرنى قۇرغان. ياپونىيە ئىشغال قىلغان مەزگىلدە قۇرۇلغان <مۇستەقىللىك تەييارلىق كومىتېتى> 8 - ئاينىڭ 18 - كۈنى سەككىز نەپەر ياش ۋەكىلنى كۆپەيتكەندىن كېيىن، ئالدىراشلىق بىلەن ھىندۇنېزىيە جۇمھۇرىيىتى ئاساسىي قانۇنىنى ماقۇللاپ، سۇكارنو بىلەن ھەتتا (1902 - 1980) ئايرىم - ئايرىم زۇڭتۇڭ، مۇئاۋىن زۇڭتۇڭ بولۇپ سايلانغان. ئەنگلىيە ياپونىيە ئارمىيىسىنى قورالسىزلاندۇرۇش نامى بىلەن 9 - ئاينىڭ 29 - كۈنى ھىندۇنېزىيىگە باستۇرۇپ كىرگەن ۋە بېسىۋالغان رايوننى گوللاندىيىگە تاپشۇرۇپ بەرگەن. ھىندۇنېزىيە بىلەن گوللاندىيە 1946 - يىل 1 - ئاينىڭ 15 - كۈنى <لىڭگا جاتى كېلىشىمى> نى ئىمزالاپ، گوللاندىيە ھىندۇنېزىيىنىڭ ياۋا، مادۇرا، سۇماترالاردىكى ھاكىمىيىتىنى ئېتىراپ قىلغان، بۇلاردىن باشقا يەرلەر گوللاندىيىنىڭ تىزگىنلىشىدە بولغان. گوللاندىيە ئامېرىكىنىڭ قوللىشى بىلەن 1947 - يىلى 7 - ئاينىڭ 20 - كۈنى ھىندۇنېزىيىگە قارىتا 1 - قېتىملىق <مۇھاپىزەت ھەرىكىتى> نى قوزغىغان. 1948 - يىلى 1 - ئاينىڭ 17 - كۈنى، ئىككى تەرەپ <رېنۋىل ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمى> نى ئىمزالىغان. 9 - ئايدا، جاھانگىرلارنڭ كۈشكۈرتىشى بىلەن ھەتتا ھۆكۈمىتى مادىئۇن ۋەقەسىنى پەيدا قىلىپ، زور تۈركۈمدىكى كوممۇنىستلارنى قىرغان. 12 - ئاينىڭ 18 - كۈنى، ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمىنى يىرتىۋېتىپ، 2 - قېتىملىق <مۇھاپىزەت ھەرىكىتى> نى قوزغىغان، بۇ ھەرىكەت خەلقنىڭ كۈچلۈك قارشىلىقىغا ئۇچراپ، پارتىزانلىق ئۇرۇش جۇش ئۇرۇپ راۋاجلانغان؛ ئىككى تەرەپ 1949 - يىلى 11 - ئاينىڭ 2 - كۈنى، گائاگادا <يۇمىلاق ئۈستەل يىغىنى كېلىشىمى> نى ئىمزالىغان. ئۇنىڭدا: ھىندۇنېزىيە فېدېراتىپ جۇمھۇرىيىتى قۇرۇش، گوللاندىيە (غەربىي ئىرىئاندىن باشقا يەرلەرنىڭ) ئىگىلىك ھوقۇقىنى جۇمھۇرىيەت ھۆكۈمىتىگە ئۆتكۈزۈپ بېرىش؛ جۇمھۇرىيەت گوللاندىيە كورۇلىۋاسى دۆلەت باشلىقى بولغان <گوللاندىيە ھىندۇنېزىيە فېدېراتسىيىسى> گە قاتنىشىپ، دىپلوماتىيە، ھەربىي ئىشلار، ئىقتىساد قاتارلىق ساھەلەردە <ئۇزاق مۇددتلىك ھەمكارلىق> نى يولغا قويۇش، دەپ بەلگىلەنگەن. بۇ كېلىشىم ئاۋغۇست ئىنقىلابنىڭ مۇرەسسەچىلىك بىلەن ئاخىرلاشقانلىقىدىن دېرەك بېرىدۇ.