بىدار

كلاسسىك ئەدەبىيات سۆزلۈكلىرى پارىسچە ئويغاق: بىدار ئەيلىمەك - ئويغاتماق؛ بىدارلىق - ئويغاقلىق. شېئىردا مۇنداق كەلگەن: كۆزى ياشلى لەرنىڭ ھالىن نەبىلسىن غاپىل ئىنسانلار، بۇ يۇلدۇز سەيىرىنى كېچە سەھەر بىدار ئولەندەن سور. (فۇزۇلى) مەنىداش سۆزلۈكلەر ئۇخلىمىغان ھالەت. تېنى تۇپراقتا يۇ، دىلى بولسا ئويغاق، تىرىك مۇردا دىلدىن مۇشۇ ياخشىراق. ساغلام بىلمەيدۇ بىمار ھالىنى، ئۇخلىغان نە بىلسۇن بىدار ھالىنى. قارشى مەنىلىك سۆزلەر ئۇخلىمىغان ھالەت. ئۇيقۇلۇق ئۇخلىغان ھالەت. تۈلكىنىڭ كۆزى ئۇخلاق، ئۆزى ئويغاق. ئۇيقۇلۇق چاغدا يەل ئەركىن بولىدۇ. دىدار كۆرەي دېسەڭ بىدار بول. ئۇيغۇر تىلى ئۇنۋېرسال سۆزلۈكلەر سۈپەت پارىسچە يېزت ئۇيقۇغا كەتمىگەن، ئۇيقۇسىز، ئويغاق. بىدار بولماق. كۆچمە. ھوشيار، سەگەك، زېرەك. مەرىپەتنىڭ نۇرىمۇ ھوۋقۇش ئۈچۈن جان قايغۇسى، مەرىپەتسىز دىلدا غەپلەت ھۇۋقۇشى بىداردۇر.