Uyghur←Chineseئاساسىي لۇغەت
ئومەر
دۇنيا تارىخى
奥马尔
ào mǎ ěr
(تەخمىنەن 1797 - 1864). تۇكۇلل پادىشاھلىقىنى قۇرغۇچى، فرانسىيىگە قارشى كۈرەشنىڭ رەھبىرى. سېنېگالدىكى پودوردا تۇغۇلغان. ياش ۋاقتىدا تىدجانىيە دىنىي مەزھىپىگە كىرىپ، غەربىي سۇداننىڭ خەلىپىلىكىگە تەيىنلەنگەن. 1848 - يىلى ئۆزىنىڭ مۇرىتلىرى بىلەن بىرلىكتە دىنگۇئىرايېدە ئولتۇراقلىشىپ، قوشۇن تەشكىللىگەن. 1850 - يىلى غەيرىي دىندىكىلەرگە غازات ئېلان قىلىپ، قوشنا مادىنگولىقلار ۋە بامبارىلىقلارنىڭ ئۇششاق بەگلىكىنى بويسۇندۇرغان. 1854 - نيورونى ئىشغال قىلغان، شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، خەلقنى فرانسىيە تاجاۋۇزچىلىرىغا قارشى كۈرەش قىلىشقا چاقىرغان. 1857 - يىلى فرانسىيە قوشۇنىنىڭ تايانچ بازىسى مېدنېغا قورشاپ ھۇجۇم قىلغان بولسىمۇ، ئالالمىغان. 1861 - يىلى سېگوئۇنى ئالغان، 1862 - 1863 - يىللىرى ماشىنانى بويسۇندۇرۇپ، تىنباكتۇنى ئېلىپ، پادىشاھلىق قۇرغان. 1864 - يىلى بىر قېتىملىق ئىچكى قالايمىقانچىلىقتا ئۆلگەن، ئورنىغا ئوغلى ئاخماندۇ ۋارىسلىق قىلغان.