ئارتىم

ئۆلچەم بىرلىكلىرى 驮 tuó ئارتىم - بىر قېتىم ئارتىشقا بولىدىغان يۈك. بۇ ئۇيغۇرلارنىڭ ئەنئەنىۋى ئېغىرلىق ئۆلچەم بىرلىكى بولۇپ، ئەجدادلىرىمىز قەدىمدە يۈكلەرنى تۆگە، ئات، كالا، ئېشەك قاتارلىق ھايۋانلارغا ئارتىپ توشۇيتتى. شىنجاڭدىن تېپىلغان قارۇشتى يېزىقىدىكى ۋەسىقىلەردە <بىر تۆگىگە ئۈچ مىلىمادىن يۈك ئارتىپ> دېيىلگەن. ئوتتۇرا ئاسىيادا بىر ئېشەك يۈكى 300 كىلوگرام بولغان. غازانخان دەۋرىدە بىر ئېشەك يۈكى <بىر خەرۋار> دېيىلگەن بولۇپ، تەتقىقاتچىلارنىڭ ھېسابلاپ چىقىشىچە ئۇ 38.3 كىلوگرامغا تەڭ بولغان.