Chinese→Uyghurئاساسىي لۇغەت
突变
بىئولوگىيە
<مۇتاتسىيە>
ئىرسىيەت ماددىسىنىڭ ئۆزگىرىشى يەنى DNA مولېكۇلىسىدىكى ئىشقار رادىكاللىرىنىڭ رېتى، سانى ۋە تەركىبىنىڭ ئۆزگىرىشىدىن ئىبارەت بولۇپ، خروموسومىلارنىڭ ئابېرراتسىيىسى ۋە گېننىڭ مۇتاتسىىسىگە بۆلۈنىدۇ، بۇنىڭ ئالدىنقىسى خروموسومىلار سانى ۋە تۈزۈلۈشىنىڭ ئۆزگىرىشىنى، كېيىنكىسى بەلگە يۆتكىلىپ مۇتاتسىيىلىنىش، ئىشقار رادىكاللىرىنىڭ ئالمىشىپ قېلىشى قاتارلىقلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ. خروموسومىلارنىڭ غەيرىي ئۆزگىرىشى ئىرسىيەت ماددىسىنىڭ نىسبەتەن چوڭ ئۆزگىرىشى بولۇپ، ئادەتتە سىتولوگىيە جەھەتتە ئېنىقلاپ چىققىلى بولىدۇ، گېننىڭ مۇتاتسىيىسى بولسا، DNA مولېكۇلىسىنىڭ مەلۇم ئورنىدىكى ئۆزگىرىش بولۇپ، سىتولوگىيە جەھەتتە ئېنىقلاپ چىقىش قىيىن. تەبىئىي شارائىتتا بولىدىغان مۇتاتسىيە چاستوتىسى تۆۋەنرەك، سۈنئىي ئىندۇكسىيىلەنگەن مۇتاتسىيە چاستوتىسى يۇقىرىراق بولىدۇ. مۇتاتسىيىلەنگەن گېننىڭ نورمال ھالىتىگە قايتىش چاستوتىسى تېخىمۇ تۆۋەن بولۇشى مۇمكىن، يەنى مۇتاتسىيە قايتما بولىدۇ. مۇتاتسىيە ئادەتتە ئىندىۋىدنىڭ ئالامىتىدە ئىپادىلىنىدۇ، ئۇ جانلىق تېنىدىكى تەڭپۇڭلاشتۇرغۇچى سىستېمىسىنى بۇزىدۇ، كۆپ ھاللاردا ئۆزىگە نىسبەتەن زىيانلىق بولىدۇ، لېكىن مۇتلەقمۇ ئەمەس، تەدرىجىي تەرەققىي قىلىش ۋە تۈرلەرنى سۈنئىي يېتىشتۈرۈشكە شارائىت يارىتىپ بېرىشى مۇمكىن.
فىزىكا
Q突变
tū biàn
Q توساتتىن ئۆزگىرىشDئېلېكترون، ئۇچۇر
tū biàn
ۋەقە (ئاپەت)Dئېلېكترون، ئۇچۇر
tū biàn
ۋەقە (ئاپەت)Dئېلېكترون، ئۇچۇر
tū biàn
ۋەقە (ئاپەت)Dئەدلىيە
tū biàn
تۇيۇقسىز ئۆزگىرىش، جىددىي ئۆزگىرىش، تاسادىپىي ئۆزگىرىشDدېھقانچىلىق
tū biàn
توساتتىن ئۆزگىرىشDگىئولوگىيە
tū biàn
ئۇشتۇمتۇ ئۆزگىرىش، تاسادىپىي ئۆزگىرىشDتېببىي
tū biàn
توساتتىن ئۆزگىرىشDئورمانچىلىق
tū biàn
ئۇشتۇمتۇت ئۆزگىرىش، جىددىي ئۆزگىرىش، تاسادىپىي ئۆزگىرىش، بىردىنلا ئۆزگىرىش، مۇتاتئونDئېلېكترون، ئۇچۇر
tū biàn
تويۇقسىز ئۆزگىرىشDتېببىي
tū biàn
مۇتاتسىيە، بىردىنلا ئۆزگىرىش، ئۇشتۇمتۇت ئۆزگىرىشDپوچتا - تېلېگراف
tū biàn
تاسادىپىي ئۆزگىرىش، تۇيۇقسىز ئۆزگىرىشDئۇنىۋېرسال
tū biàn
توساتتىن ئۆزگىرىش، تاسادىپىي ئۆزگىرىش، ئۇشتۇمتۇت ئۆزگىرىش، كەسكىن ئۆزگىرىش: a( چۆكە جىنس قاتلاملىرىدىكى تاشقا ئايلانغان جىنسلار تەركىبىنىڭ ياكى تاشلارنىڭ تۇيۇقسىز ئۆزگىرىشى؛ b( ھەرقانداق ئۈزلۈكسىز سىرتقى يۈز، تەكشىلىك، لىنىيە ياكى تەرەققىيات مۇساپىلىرىن