ستۇئارت سۇلالىسى

دۇنيا تارىخى 斯图亚特王朝 sī tú yà tè wáng cháo شوتلاندىيىدىكى ستۇئارت جەمەتىنىڭ شوتلاندىيەدە (1371 -يىلدىن باشلاپ) ۋە ئەنگىلىيىدە (1603 - 1649، 1660 - 1714) قۇرغان سۇلالىسى. 1603 - يىلى تۇدور سۇلالىسىنىڭ ئاخىرقى كورۇلىۋاسى ئېلزابىتا Ⅰ ئۆلگەندىن كېيىن تەخت ۋارىسى ئۈزۈلۈپ قېلىپ، شوتلاندىيە كورۇلى يامېس Ⅵ ئەنگىليەنىڭ كورۇللۇق تەختىگە ۋارىسلىق قىلىپ، يامېس Ⅰ دەپ ئاتالغان. سۇلالە ھۆكۈمرانلىرىنىڭ پۇرىتانلارغا زىيانكەشلىك قىلغانلىقى، مەخسۇس سېتىش ھوقۇقىنى يېقىن ئادەملىرىگە سېتىپ بەرگەنلىكى بۇرژۇئازىيە بىلەن يېڭى ئاقسۆڭەكلەرنىڭ كۈچلۈك نارازىلىقىنى قوزغىغان. ئاخىرى 1640 - يىلىدىكى بۇرژۇئازىيە ئىنقىلابى پارتلىغان. 1649 - يىلى چارلېس Ⅰ پارلامېنت تەرىپىدىن ئۆلتۈرۈلۈپ، سۇلالە يوقالغان. 1660 - يىلى چەت ئەلدە سەرگەردان بولۇپ يۈرگەن چارلېس Ⅰ نىڭ ئوغلى چارلېس Ⅱ ئەنگىلىيىگە قايتىپ كېلىپ، ستۇئارت سۇلالىسىنى تىرىلدۈرگەن. 1688 - يىلى بۇرژۇئازىيە بىلەن يېڭى ئاقسۆڭەكلەر سىياسىي ئۆزگىرىش قوزغاپ، يامېس Ⅱ نى ئەمەلدىن قالدۇرغان. 1689 - يىلى ئەنگىلىيە پارلامېنت يامېس Ⅱ نىڭ كۈيئوغلى، گوللاندىيە ئورانگې شاھزادىسى ۋىللىيامنى ئەنگىليە كورۇلى دەپ ئېلان قىلىپ، ۋىللىيام Ⅲ دەپ ئاتىغان؛ ئۇنىڭ ئايالى مارى كورۇلىۋا بولغان. شۇ يىلى پارلامېنت <ھوقۇق قانۇنى>نى ماقۇللاپ، پادىشاھلىق ئاساسىي قانۇنلۇق تۈزۈمنى دەسلەپكى قەدەمدە ئېنىق بېكىتكەن. بۇ سۇلالىدە ئۆتكەن كورۇللار ۋە ئۇلارنىڭ تەختتە تۇرغان يىللىرى تۆۋەندىكىچە: يامىس Ⅰ (1603 - 1625)؛ چارلېس Ⅰ (1625 - 1649)؛ چارلېس Ⅱ (1660 - 1685)؛ يامېس Ⅱ (1685 - 1688)؛ ۋىللىيام Ⅲ (1689 - 1702) ۋە مارى Ⅱ (1689 - 1694)؛ كورۇلىۋا ئاننا (1702 - 1714). ئاننا ئۆلگەندىن كېيىن پارلامېنت 1701 - يىلى ماقۇللىغان قانۇنغا ئاساسەن، كورۇللۇق تەختى ستۇئارت جەمەتىنىڭ يىراق تۇغقىنى، گېرمانىيىدىكى ھاننوۋېرنىڭ ئىمپېراتور سايلىغۇچى كىنەزى گېئورگېغا بېرىلىپ، ھاننوۋىر سۇلالىسى باشلانغان.