قانۇنچىلىق تارىخشۇناسلىقى

دۇنيا تارىخى 法的历史学派 fǎ de lì shǐ xué pài ⅧⅩ ئەسىرنىڭ ئاخىرىدىن ⅨⅩ ئەسىرنىڭ باشلىرىغىچە بولغان ئارىلىقتىكى گېرمانىيە قانۇنشۇناسلىقى ۋە تارىخشۇناسلىقىدىكى بىر ئەكسىيەتچىل ئىدىيىۋى ئېقىم. بۇنىڭ ئىجادچىسى گېرمانىيە قانۇنشۇناسى گۇستاۋ خۇگو (1764 - 1844) بولۇپ، ئاساسلىق ۋەكىلى ساۋىنې <تەتقىقاتنىڭ مەنبەسى> بۇ ئېقىمنىڭ شوئارى بولۇپ، ئۇلار <تەبىئىي ھالەت ئىنسان ماھىيىتىنىڭ ھەقىقى ھالىتى>، <ئادەمنىڭ قانۇندىكى بىردىنبىر ئالاھىدىلىكى - ئۇنىڭ ھايۋانلىق ماھيىتىدۇر> دەپ ھېسابلىغان، يەنە، قانۇننىڭ مەنبەسى ئادەت، تارىختا ئادەتكە ئايلانغان قانۇن - تۈزۈملەرنىڭ ھەممىسى يوللۇق، شۇڭا كىشىلەرنىڭ <ھوقۇق ئىگىلىگەن ئەمەلدارغا بويسۇنۇشى ۋىجداننىڭ مۇقەددەس بۇرچى> دەپ قاراپ، ھوقۇقدارغا سەللا قارشىلىق كۆرسەتكەنلىك چوڭ ئاسىيلىق بولىدۇ، دەپ ھېسابلىغان. ئەمەلىيەتتە شۇ چاغدىكى گېرمانىيە فېئودال ئىستىبداتلىق ھوقۇقچىلىقنى قوغدايدىغان ئەكسىيەتچىل نەزەرىيە. ماركس بۇ ئېقىمنى تەنقىدلىگەندە بۇ <تۈنۈگۈنكى رەزىل ھەرىكەتلىرى ئارقىلىق بۈگۈنكى رەزىل ھەرىكەتلىرىنى ئاقلىغانلىق>، ئەكسىيەتچىل ھۆكۈمرانلىقنى قانۇنلاشتۇرغانلىق، دەپ كۆرسەتكەن.