كارمات جۇمھۇرىيىتى

دۇنيا تارىخى 卡尔马特共和国 kǎ ěr mǎ tè gòng hé guó ئىسلام دىنىنىڭ كارمات مەزھىپى قۇرغان دۆلەت. مىلادى Ⅸ ئەسىرنىڭ ئاخىرلىرى كارامىتى مەزھىپى ئابباسىيلار خەلىپىلىكىگە قارشى قوزغىلاڭ كۆتۈرگەن. 894 - يىلى، ئەبۇ سەئىد ئەلھەسەن تەننابى رەھبەرلىكىدىكى قوزغىلاڭچىلار قوشۇنى پېرسىيە قولتۇقىنىڭ غەربىدىكى بەھرەيىننى بېسىۋالغان. 899 - يىلى جۇمھۇرىيەت قۇرۇپ، پايتەختنى ئەخسا (بۈگۈنكى ھوقۇق شەھىرى)دا قۇرغان. شۇنىڭدىن كېيىن سۈرىيە، ئىراق، ھىجاز قاتارلىق جايلارغا ئۈزلۈكسىز ھۇجۇم قىلىپ، مەككىگە ھەج قىلغۇچىلارغا پاراكەندىچىلىك سالغان. 930 - يىلى مەككىنى بېسىۋېلىپ، ھەجەرۇلئەسۋەد (قاراتاش)نى بەھرەيىنگە ئېلىپ كەتكەن. بۇ دۆلەتكە ئالتە نەپەر نائىب ۋە ئالتە نەپەر ۋەزىردىن تەركىپ تاپقان مەمۇرىي ئىشلار ھەيئىتى رەھبەرلىك قىلغان. ئاساسىي ئاھالىسى دېھقانلار ۋە قول ھۈنەرۋەنلەر بولۇپ، ئۇلار دۆلەتكە باج تاپشۇرمىغان، دۆلەت ئۇلارغا ئۆسۈمسىز پۇل قەرز بەرگەن، جازانىخورلۇق قاتتىق چەكلەنگەن. بۇ دۆلەتنىڭ ھەبەش ۋە زەڭگىلەردىن بولغان 30 مىڭ قۇلى بار بولۇپ، ئۇلارنى دېھقانلارنىڭ تېرىقچىلىقتا پايدىلىنىشىغا بۆلۈپ بەرگەن ھەمدە يېزا جامائەسى قۇلدارلىق تۈزۈمىنى يولغا قويغان. كارمات جۇمھۇرىيىتى Ⅺ ئەسىرگىچە داۋاملاشقان.