Chinese→Uyghurئاساسىي لۇغەت
概念
پسىخولوگىيە
ئۇقۇم
بۇ ئوبيېكتنىڭ ماھىيەتلىك بەلگىلىرىنى ئەكس ئەتتۈرگەن تەپەككۇر شەكلى. ئۇ كىشىلەرنىڭ ئەمەلىيەت ئارقىلىق ئوبيېكتنىڭ نۇرغۇن بەلگىلىرى (ياكى خۇسۇسىيەتلىرى) ئىچىدىن ماھىيەتلىك بەلگىلىرىنى (خۇسۇسىيەتلىرىنى) ئابستراكتسىيىلەپ ئومۇملاشتۇرۇشى بىلەن ھاسىل بولىدۇ. ئۇقۇم شەكىللەنگەن باسقۇچتا، كىشىلەرنىڭ بىلىشى ھېسسىي بىلىشتىن ئەقلىي بىلىشكە كۆتىرىلگەن، شەيئىنىڭ ماھىيىتى ئىگىلەپ ئېلىنغان بولىدۇ. ئىلمىي بىلىش نەتىجىلىرىنىڭ ھەممىسى تۈرلۈك ئۇقۇملارنى شەكىللەندۈرۈش ئارقىلىق خۇلاسىلاپ ئومۇملاشتۇرۇلغان. ئۇقۇم سۆز ياكى سۆز گۇرۇپپىسى ئارقىلىق ئىپادىلىنىدۇ. ئۇقۇمنىڭ ھەممىسىدە مېغىز بىلەن ھەجىم بولىدۇ. ئۇقۇم مەڭگۈ ئۆزگەرمەيدىغان نەرسە ئەمەس، ئۇ ئىجتىمائىي تارىخ ۋە ئىنسانلار بىلىشىنىڭ تەرەققىياتىغا ئەگىشىپ ئۆزگىرىدۇ. ئۇقۇمنىڭ مېغىزى بىلەن ھەجمىنى ئايدىڭلاشتۇرۇۋالغاندىلا،ئۇقۇمنى توغرا تەتبىق قىلغىلى بولىدۇ. ئۇقۇمنىڭ مېغىزى ئۇقۇمدا ئەكس ئەتتۈرۈلگەن ئوبيېكتنىڭ ماھىيەتلىك بەلگىلىرىنىڭ يىغىندىسى. مەسىلەن، «ئادەم» ئۇقۇمىنىڭ مېغىزى ئۇنىڭ تىلغا ئىگە بولۇشى، تەپەككۇر قىلالىشى، ئىشلەپچىقىرىش قورالىنى ياساپ ۋە ئۇنى ئىشلىتەلىشى، تۈرلۈك مۇرەككەپ ئەمگەكلەرنى قىلالىشى قاتارلىقلار. ئۇقۇمنىڭ ھەجمى ئۇقۇمدا ئەكس ئەتتۈرۈلگەن ئوبيېكتلارنىڭ ھەممىسى. يەنى ئۇقۇمدا كۆرسىتىلگەن بارلىق شەيئىلەر. مەسىلەن، «ئادەم» ئۇقۇمنىڭ ھەجمىگە دۇنيادىكى بارلىق كىشىلەر كىرىدۇ.
خىمىيە
e—Q概念
gài niàn
Q-e ئۇقۇمىDئۇنىۋېرسال
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچە
Dتېببىي
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچەDسودا
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچەDپارقازان، بېسىملىق باك
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچەDمائارىپ
gài niàn
ئوقۇم، چۈشەنچەDئىستېتىكا
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچەDكومپيۇتېر
gài niàn
ئۇقۇم، چۈشەنچەDباغۋەنچىلىك
gài niàn
چۈشەنچە ئۇقۇمDماتېماتىكا
gài niàn
چۈشەنچە، ئۇقۇم