反射

پسىخولوگىيە رېفلېكس بۇ ھايۋاناتنىڭ تەسىرىگە نېرۋا سىستىمىسى ئارقىلىق قانۇنىيەتلىك ھالدا بەرگەن جاۋابى (رېئاكسىيىسى) دىن ئىبارەت. رېفلېكىس پائالىيىتىنى ئىشقا ئاشۇرىدىغان نېرۋا يولى رېفلېكىس ياسى دەپ ئاتىلىدۇ. رېفلېكىس شەكىللىنىش جەريانى بويىچە ئالغاندا، ئۇ شەرتسىز رېفلېكىس ۋە شەرتلىك رېفلېكىس دەپ ئىككى خىلغا بۆلىنىدۇ. بارلىق پىسخىك ھادىسلەر، پەيدا بولۇش ئۇسۇلى بويىچە ئېيتقاندا، ھەممىسىلا بۇ ئىككى خىل رېفلېكىسنىڭ ئورگانىك بىرلىكىدىن ئىبارەت. «شەرسىز رېفلېكىس» ، «شەرتلىك رېفلېكىس» لارغا قارڭ. بىئولوگىيە رېفلېكس ئورگانىزمنىڭ ئىچكى - تاشقى مۇھىت ئۆزگىرىشىگە قارىتا نېرۋا سىستېمىسىنىڭ قاتنىشىشى ئاستىدا ماسلىشىشچانلىق رېئاكسىيىسى ھاسىل قىلىشى. ئۇ نېرۋا سىستېمىسىنىڭ ئاساسلىق پائالىيەت ئۇسۇلى ھېسابلىنىدۇ. ئۇنىڭ تۈزۈلۈشى رېفلېكس يايدىن ئىبارەت. رېفلېكس يايسى بەش قىسىمدىن تەركىب تاپىدۇ، ئۇلارنى يەتكۈزۈش رېتى بويىچە تىزغاندا؛ رېتسېپتور ← مەركەزگە كىرگۈچى نېرۋا ← نېرۋا مەركىزى ← مەركەزدىن چىققۇچى نېرۋا ← ۋە ئېففېكتورلاردىن ئىبارەت. رېتسېپتور بىر خىل ئېنېرگىيە ئالماشتۇرۇغچى قۇرۇلما بولۇپ، ئىچكى تاشقى مۇھىتتىكى غىدىقلىنىشنى نېرۋا ئىمپۇلسىغا ئايلاندۇرالايدۇ. مەسىلەن، كۆز يورۇقلۇق ئېنېرگىيىسىنى ئېلېكتر ئېنېرگىيىسىگە ئالماشتۇرىدۇ، قۇلاق ئاۋاز ئېنېرگىيىسىنى مېخانىك ئېنېرگىيىگە ئايلاندۇرۇپ ئاندىن ئېلېكتر ئېنېرگىيىسىگە ئايلاندۇرىدۇ. نېرۋا ئىمپۇلسى كىرگۈچى نېرۋىلار ئارقىلىق مەركىزىي نېرۋا سىستېمىسىغا يەتكۈزۈلىدۇ، مەركىزىي نېرۋا سىستېمىسىدا مەلۇم بىر ئالاھىدە فىزىئولوگىيىلىك فۇنكسىيىنى تەڭشەيدىغان ھەرخىل ھۈجەيرە گۇرۇپپىلىرى بولۇپ، ئۇلار نېرۋا مەركىزى دېيىلىدۇ. مەسىلەن، تىز رېفلېكسى مەركىزى بەل قىسىم يۇلۇندا بولىدۇ؛ مۈڭگۈز پەردە رېفلېكسىنىڭ مەركىزى كۆرۈش مېڭىدە بولىدۇ ۋە باشقىلار. نېرۋا مەركىزىنىڭ پائالىيىتى مەركەزدىن چىققۇچى نېرۋىلار ئارقىلىق ئېففېكتورلارغا بېرىپ ئېففېكتورلارنىڭ خىزمىتىگە تەسىر قىلىدۇ. شۇڭا ئېففېكتورلار رېفلېكس پائالىيىتىنىڭ رېفلېكتورلىرى (رېفلېكس ئورگانلىرى) ھېسابلىنىدۇ. مەركىزىي نېرۋا سىستېمىسىنىڭ يۇقىرى دەرىجىلىك ئورۇنلىرىنىڭ رېفلېكسى نىسبەتەن مۇرەككەپ بولۇپ، بەزى ئەھۋاللاردا تەن سۇيۇقلۇقى تەركىبلىرى قاتنىشىپ رېفلېكس يايسىنىڭ تەركىبىي قىسمىغا ئايلانغان (<نېرۋا - تەن سۇيۇقلۇقى تەڭشىلىشىگە قاراڭ). رېفلېكس يايسىنىڭ ھەرقايسى قىسىملىرى چوقۇم مۇكەممەل بولغاندىلا ئاندىن رېفلېكس ئېلىپ بارالايدۇ. ئەگەر مەلۇم بىر ھالقا بۇزۇۋېتىلسە رېفلېكس پائالىيىتى پەيدا بولمايدۇ. رېفلېكسنى شەرتسىز رېفلېكس ۋە شەرتلىك رېفلېكس دەپ ئىككى خىلغا بۆلۈشكە بولىدۇ. پارقازان، بېسىملىق باك fǎn shè رېفلېكسىيە، رېفلېكس تەسىرى، قايتۇرۇش تەسىرىDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè رېفلېكىسDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەگرى - بۈگرى رېفلېكسىيەDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەگرى - بۈگرى رېفلېكسىيەDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەگرى - بۈگرى رېفلېكسىيەDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەكىس ساداDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەكىس ساداDئېلېكترون، ئۇچۇر fǎn shè ئەكىس ساداDئۇنىۋېرسال fǎn shè قايتىش، قايتۇرۇش رېفلېكس Dنىفىت ئايرىش fǎn shè نۇر قايتىش، ئەكس ئېتىپ قايتىشDئورمانچىلىق fǎn shè قايتىش (ئوپتىكىدا)، نۇر قايتۇرۇش (رېفلېكىس)Dكومپيۇتېر، توكچىلىق fǎn shè قايتۇرۇش، رېفلېكسىيەDتېببىي fǎn shè رېفلېكس، قايتىش، قايتۇرۇشDتاشيول قۇرۇلۇشى fǎn shè قايتىش ، قايتۇرۇشDتەنتەربىيە fǎn shè رېفلېكىس؛ قايتىش؛ قايتۇرۇشDماتېماتىكا fǎn shè ئەكىس ئېتىش، رېفلېكىس (قايتىش، ئىنكاس)Dتەبىئىي جۇغراپىيە fǎn shè قايتىش (ئوپتىكىدا)Dخىمىيە fǎn shè نۇر قايتۇرۇشDگىئولوگىيە fǎn shè رېفلېكس؛ قايتىشDباغۋەنچىلىك fǎn shè نۇر قايتۇرۇش، رېفلېكسDئادەم ئاناتومىيىسى fǎn shè رېفلېكىسDئادەم ئاناتومىيىسى fǎn shè رېفلېكىسDئەدلىيە fǎn shè رېفلېكسىيە