Uyghur←Chineseئاساسىي لۇغەت
دالادېر
دۇنيا تارىخى
达拉第
dá lá dì
(1884 - 1970) فرانسىيە زۇڭلىسى (1933، 1934، 1938 - 1940)، رادىكال سوتسىيالىستلار پارتىيىسىنىڭ داھىيىسى. ياش ۋاقتىدا تارىخ ئوقۇتقۇچىسى بولغان. بىرىنچى دۇنيا ئۇرۇشى مەزگىلىدە ئارمىيىدە ئىشلىگەن. 1919 - يىلى پارلامېنتقا سايلانغان. 1924 - يىلدىن باشلاپ ئون نەچچە قېتىم كابىنتقا كىرىپ، مۇستەملىكە، جامائەت قۇرۇلۇشى، دىپلوماتىيە، دۆلەت مۇداپىئەسى، قۇرۇقلۇق ئارمىيسى قاتارلىق مىنىستىرلىكلەرنىڭ مىنستىرى بولغان. 1934 - يىلى رادىكال سوتسىيالىستلار پارتىيىسىنىڭ داھىيىسى بولغان. 1935 - يىلى فرانسىيە خەلق سېپىگە قاتناشقان. ئۈچ قېتىم زۇڭلى بولۇپ، تىنچلاندۇرۇش سىياسىتىنى يولغا قويغان. گېرمانىيە - ئىتالىيە فاشستلىرىنىڭ تاجاۋۇزچىلىقىغا يول قويغان. ئىسپانىيە ئىچكى ئۇرۇشى پارتلىغاندىن كېيىن، ئاتالمىش <ئارىلاشماسلىق> فاڭجېنىنى يۈرگۈزگەن ھەم 1939 - يىلنىڭ بېشىدا فرانكو ھاكىمىيىتىنى ئېتىراپ قىلغان. 1938 - يىلى فرانسىيە ھۆكۈمىتىگە ۋەكالىتەن <ميۇنخېن كېلىشىمى> نى ئىمزالىغان. ئىككىنچى دۇنيا ئۇرۇشى پارتلىغاندىن كېيىن، 1939 - يىلى كومپارتىيىنى قانۇنسىز دەپ جاكارلىغان ھەمدە بۇيرۇق چۈشۈرۈپ، پارلامېنتتىكى كومپارتىيە ئەزالىرىنى سوتقا تاپشۇرۇپ سوراق قىلغۇزغان. 1940 - يىلى گېرمانىيە فرانسىيەنى ئىشغال قىلىۋالغان، شۇ يىلى ۋىش ھۆكۈمىتى تەرىپىدىن قولغا ئېلىنىپ، گېرمانىيە ۋە ئاۋستىرىيە تۈرمىدە ياتقان. 1945 - يىلى قويۇپ بېرىلگەن. 1946 - 1958 - يىللىرى مىللىي پارلامېنت ئەزاسى بولغان. <ياۋرۇپا مۇداپىئە گورۇھى> ۋە 1954 - يىلدىكى <پارىژ كېلىشىمى> گە قارشى تۇرغان. 1957 - رادىكال سوتسىيالىستلار پارتىيىسىنىڭ رەئىسى بولغان. 1958 - يىلى دې گوللېنىڭ ھاكىمىيەت يۈرگۈزۈشىگە كەسكىن قارشى تۇرغان، كېيىن سىياسىي ساھەدىن چېكىنىپ چىققان