麦角菌

بىئولوگىيە باشاق مۈڭگۈزى زەمبۇرۇغلار تىپى، سپورا خالتىلىق زەمبۇرۇغلار سىنىپى، باشاق مۈڭگۈزى ئائىلىسىگە كىرىدۇ. قارا بۇغداي، بۇغداي، ئارپا ۋە باشاقلىقلار ئائىلىسىدىكى باشقا ياۋا ئۆسۈملۈكلەردە پارازىتلىنىدۇ. پارازىت ئىگىسى چېچەكلىگەندە باشاق مۈڭگۈزىنىڭ سپورا خالتا سپورىسى ئانىلىق ئاغزىدىن ئۇرۇقدانغا كىرىدۇ، زەمبۇرۇغ پىپچىلىرى ئۇزىراپ ئۇرۇقدانغا تولۇپ كېتىدۇ، پارازىت ئىگىسى پىشىشقا ئاز قالغاندا زەمبۇرۇغ يىپچىلىرى ئاستا - ئاستا قورۇلۇپ، بىر توپ قارامتۇل بىنەپشە رەڭلىك قاتتىق زەمبۇرۇغ شاكىلىغا ئايلىنىدۇ. زەمبۇرۇغ شاكىلىنىڭ ئۇزۇنلۇقى 1 - 2 سانتىمېتر، دىئامېترى 3 - 4 مىللىمېتر، شەكلى ھايۋانلارنىڭ مۈڭگۈزىگە ئوخشاش بولۇپ، ئازراق ئەگرى بولىدۇ، شۇڭا باشاق مۈڭگۈزى دەپ ئاتىلىدۇ. زەمبۇرۇغ شاكىلى ئەتىياز پەسلىدە بىخلىنىپ نۇرغۇنلىغان سپورا تەختىنى ھاسىل قىلىدۇ. باشاق مۈڭگۈزىنىڭ تارقىلىشى ئىنتايىن كەڭ بولىدۇ. زەمبۇرۇغ شاكىلى دورىغا ئىشلىتىلىدۇ، ئۇنىڭ تەمى ئالدىدا تاتلىق كېيىن ئاچچىق، ئازراق سېسىق پۇرىقى بار.ئانالىز قىلىشقا ئاساسلانغاندا تەركىبىدە ئون خىلدىن ئارتۇق بىئولوگىيىلىك ئىشقار بار. ئۇ تۇغۇتتىن كېيىن بالىياتقۇنى تېز ئەسلىگە كەلتۈرۈش، قان توختىتىش ياكى ئىچكى قاناشنى توختىتىش قاتارلىقلارغا ئىشلىتىلىدۇ. باشاق مۈڭگۈزى بۇغداي ۋە باشاقلىقلار ئائىلىسىدىكى نۇرغۇنلىغان ئوت - چۆپلەرنىڭ مۇھىم كېسەللىك زىياندىشى بولۇپ، تەركىبىدە زەھەرلىك ماددا بولىدۇ، ئادەم ياكى ھايۋانلار يېسە زەھەرلىنىش ياكى بالا تاشلاش، ھەتتا ئۆلۈپ كېتىش ھادىسلىرىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.