گەز

شىنجاڭنىڭ يەر - جاي نامى <جاي نامى> (ئاتۇش شەھىرى) 盖孜 gài zī شىنجاڭنىڭ يەر - جاي نامى <دەريا> (ئاقتۇ ناھىيىسى) 盖孜河 gài zī hé شىنجاڭنىڭ يەر - جاي نامى <دەريا> (قەشقەر يېڭىشەھەر ناھىيىسى) 盖孜河 gài zī hé شىنجاڭنىڭ يەر - جاي نامى <كەنت> (ئاقتۇ ناھىيىسى) 盖孜村 gài zī cūn ئۆلچەم بىرلىكلىرى 加滋, 尺子, 丈尺 jiā zī , chǐ zi , zhàng chǐ گەز - ئوتتۇرا ئاسىيا ۋە قەدىمكى شىنجاڭدا كەڭ قوللىنىلغان ئۇزۇنلۇق ئۆلچەم بىرلىكى ۋە ئۆلچەش ئەسۋابىنىڭ نامى. <ئوتتۇرا ئاسىيا موغۇل تارىخى> (تارىخى رەشىدى) نىڭ خەنزۇچە تەرجىمىسىگە بېرىلگەن ئىزاھتا: <بىر گەز ئىككى فۇت (بىر فۇت 0.305 مېترغا تەڭ) تىن سەل ئارتۇقراق> (مىرزا ئەھمەد ھەيدەر: <تارىخى رەشىدى> <خەنزۇچە تەرجىمىسى>، شىنجاڭ خەلق نەشرىياتى، 2 - كىتاب، 148 - بەت) دېيىلگەن. شۇنداق بولغاندا بىر گەز تەخمىنەن 61 سانتمېتردىن سەل ئارتۇق بولغان بولىدۇ. يەنە بەزى مەنبەلەردە بىر گەز = 62 - 68 سانتىمېتر بولىدۇ دېيىلگەن. مىڭ سۇلالىسى دەۋرىدە تۈزۈلگەن <ئۇيغۇر مەھكىمىسىنىڭ خەت - چەكلىرى> دېگەن كىتابتا <gaz - گەز ئۇزۇنلۇق بىرلىكى، بىر قولنىڭ ئۇزۇنلۇقچىلىك گەز. ئۇ 24 بارماقنىڭ كەڭلىكىگە باراۋەر> دېيىلگەن. ئۇنىۋېرسال گەز (تىلنىڭ گەز باغلىشى) 舌苔 shé tāiDتارىخ 加兹 jiā zīDتارىخ 丈尺 zhàng chǐ 舌苔 shé tāiDماشىنىسازلىق 尺 chǐDتارىخ 尺 chǐDپارقازان، بېسىملىق باك 尺，直尺 chǐ ，zhí chǐDپارقازان، بېسىملىق باك 直尺，尺 zhí chǐ ，chǐDماتېماتىكا 尺度 chǐ dù ئۇنىۋېرسال (مىق) dǎng zi (jiù shí yòng de cháng dù wèi ，hé 0.71mǐ ) 挡子(旧时用的长度位，合0.71米) ئۇنىۋېرسال (ئى) liè kǒu ，liè wén (zuǐ chún shàng de ) 裂口，裂纹(嘴唇上的)