Uyghur←Chinese主要词典
ئىسمائىل
ئۇيغۇر كىشى ئىسىملىرى
ئەرلەر ئىسىملىرى
伊斯马伊力
yī sī mǎ yī lì
دىنى سۆزلۈكلەر
ئىسلام دىنى
易司马仪(伊斯玛仪)
yì sī mǎ yí (yī sī mǎ yí )
دىنى سۆزلۈكلەر
ئىسلام دىنى
伊斯玛仪
yī sī mǎ yí
دىنى سۆزلۈكلەر
伊斯玛仪
yī sī mǎ yí
دۇنيا تارىخى
伊斯迈尔
yī sī mài ěr
(1830 - 1895) مىسىر ھۆكۈمرانى (1863 - 1879). ياش ۋاقتىدا فرانسىيىدە ئوقۇغان، ياۋروپانى ساياھەت قىلغان. 1863- يىلى مىسىرغا باش ۋالىي بولغان، 1867 - يىلى خېتىپ دەپ ئاتالغان. ھۆكۈمرانلىق مەزگىلىدە، چەت ئەلدىن كۆپلەپ قەرز ئېلىپ، سۇۋەيىش قانىلى، تۆمۈر يول ۋە پورتلارنى ياسىغان، خان جەمەتى خالىغانچە بۇزۇپ - چېچىپ، چەت ئەل كاپىتالىستلىرى زور ئۆسۈم ئۈندۈرۈۋالغانلىقتىن، مالىيەسىنىڭ سۇنغانلىقىنى جاكارلاشقا مەجبور بولغان. 1875 - يىلى سۇۋەيىش قانىلى پاچ چېكىنى ئەنگلىيىگە سېتىپ بەرگەن. 1876 - يىلى <ياۋروپالىقلار كابېنتى> تەشكىللەپ، ئەنگلىيىلىك ۋىلسۇننى مالىيە ۋەزىرلىكىگە، فرانسىيىلىك بلىگنېرسنى تەمىرات ۋەزىرلىكىگە تەيىنلىگەن. 1879 - يىلى ئەنگلىيە بىلەن فرانسىيە ئوسمان ئىمپېرىيىسى سۇلتانى ئىسمائىلنى ۋەزىپىسىدىن قالدۇرۇشقا قۇترىتىپ، ئۇنىڭ ئوغلى تەۋفىقنى خېتىپ قىلىپ تىكلىگەن.
دۇنيا تارىخى
伊恩迈尔一世
yī ēn mài ěr yí shì
(1487 - 1524) ئىران سافى خاندانلىقىنڭ قۇرغۇچىسى (1502 - 1524). 1499 - يىلى ئەزەربەيجاننىڭ قىزىلباش (قىزىل ياغلىقلار مەنىسىدە) قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى بولغان. 1502 - يىلى، قوشۇن باشلاپ چىقىپ، ئاق قويۇنلۇ خاندانلىقىنىڭ سۇلتانى ئالۋاندنىڭ قوشۇنىنى يېڭىپ، ئەزەربەيجاننىڭ جەنۇبىنى ئىگىلەپ، ئۆزىنى <شاھ> قىلىپ تىكلىگەن، تەبرىزنى پايتەخت قىلىپ، ئىسلام دىنىنىڭ شىئە مەزھىپىنى دۆلەت دىنى قىلغانلىقىنى جاكارلىغان. 1502 - 1508 - يىللىرى ئارقا - ئارقىدىن ئىراننىڭ زور قىسمى، ئەرمەنىيە، كۇردىستان ۋە ئىراقنى ئىشغال قىلغان. 1510 - يىلى، ئۆزبېكلەرنى يېڭىپ، خوراساننى تارتىۋالغان ھەمدە كۈچىنى ئوتتۇرا ئاسىياغا قاراتقان. 1514 - يىلى، چالدىران (ھازىرقى ئىراننىڭ غەربىي شىمالىدا) ئۇرۇشىدا ئوسمان ئىمپېرىيىسىدىن يېڭىلىپ، كۇردىستان ۋە ئەرمەنىيىنىڭ غەربىدىن ئايرىلىپ قالغان. مەملىكەت ئىچىدە سودا - سانائەتنى قوغداپ، پەن - مەدەنىيەتنى راۋاجلاندۇرغان. ئۆزى شائىر بولۇپ، بىرمۇنچە شېئىرلىرى قېپقالغان.