萨尔贡一世

دۇنيا تارىخى سارگون Ⅰ سارۇكىن دەپمۇ ئاتىلىدۇ، مەنىسى <ھەققانىيەتچىل پادىشاھ> دېگەنلىك. ئاككاد پادىشاھلىقىنىڭ پادىشاھى (تەخمىنەن مىلادىدىن ئىلگىرى 2371 - 2316). رىۋايەتلەردە ئېيتىلىشىچە ئاددىي خەلقتىن چىققان، باغۋەن بولغان. قورال كۈچى بىلەن ھاكىمىيەتنى تارتىۋېلىپ، ئاككاد پادىشاھلىقىنى قۇرغان. كۆپ قېتىم ئۇرۇش قىلىش ئارقىلىق لۇگال، زاكگىسى قاتارلىق كىچىك پادىشاھلارنى يېڭىپ، سۇمېر شەھەر بەگلىكىنى بويسۇندۇرۇپ، مېسوپوتامىيە ۋادىسىنىڭ ئوتتۇرا جەنۇب رايونىنى بىرلىككە كەلتۈرگەن. ئاككادنى پايتەخت قىلغان. شۇنداقلا چەتكە كېڭەيمىچىلىك قىلىپ، شىمالدا سۇبارتۇغا بېسىپ كىرگەن. شەرقىي جەنۇبتا ئېلامنى بويسۇندۇرغان. ھەربىي ھەرىكەت ئېلىپ بېرىش دائىرىسى كىچىك ئاسىيا، سۈرىيە ۋە ئەرەب يېرىم ئارىلىغىچە بېرىپ يەتكەن. شۇنىڭدەك سىياسىي ئىسلاھات ئېلىپ بارغان، دەريا - ئۆستەڭلەرنى چاپتۇرغان، ئۆلچەمنى بىرلىككە كەلتۈرگەن، دائىمىي زاپاس قوشۇنىنى كېڭەيتكەن (5400 كىشى)، ھوقۇق مەركەزلەشتۈرۈلگەن ھۆكۈمرانلىقنى كۈچەيتكەن. سارگون Ⅰ قۇرغان ئاككاد پادىشاھلىقى شۇ زاماندا مېسوپوتامىيە ۋادىسىدىكى تۇنجى بىرلىككە كەلگەن چوڭ دۆلەت بولغان.