كود

بىئولوگىيە 密码 mìmǎ يەنى <ئىرسىيەت>. ھەر قايسى ئامىنو كىسلاتالىرىنىڭ سىنتېزلىنىشىدىكى DNA ياكى RNA لارنىڭ نۇكلېئوتىد تەركىبىىنى بەلگىلەيدىغان ئىرسىي ئىنفورماتسىيە كودى. جانلىقلارنىڭ مەلۇم بولغان بارلىق كودى تەخمىنەن تۆۋەندىكىدەك ئورتاق ئالاھىدىلىككە ئىگە: (1) ئۈچ بىرلەشمە تەنچە كودى، يەنى ھەر بىر ئامىنو كىسلاتاسى ئۈچۈن تۇتاش ئۈچ دانە نۇكلېئوتىد بەلگە قىلىنىدۇ. (2) كودنىڭ ئومۇميۈزلۈك قوللىنىلىشى، يەنى مەلۇم بولغان بارلىق جانلىقلار ئوخشاش بولغان ياكى ئومۇميۈزلۈك قوللىنىلىدىغان كود سىستېمىغا ئىگە. (3) كودنىڭ ئاددىي بىرلىشىشچانلىقى، يەنى بەزى ئامىنو كىسلاتالىرى بىر قانچە كود بىلەن بەلگىلىنىدۇ. (4) كودنىڭ قاتلانماسلىقى، يەنى ئالدىنقى، كېيىنكىدىن ئىبارەت ئىككى كودتا بىرلىكتە قوللىنىلىدىغان نۇكلېئوتىد بولمايدۇ. (5) تىنىش بەلگىسى قىلىنىدىغان كود بولمايدۇ، ھەر قايسى ئامىنو كىسلاتالىرى ئارىلىقلىرىدا تىنىش بەلگە قىلىنىدىغان كود مەۋجۇت بولمايدۇ. يۇقىرىدا بايان قىلىنغان ئۇنىڭ ئورتاق ئالاھىدىلىكى بولۇپ، بەزىلەر ئۇنىڭدىن سىرت ئەھۋاللارنىڭ بارلىقىنى بايقىغان. ئېلېكترون، ئۇچۇر 电码(代号) diàn mǎ (dài hào )Dماشىنىسازلىق 代码 dài mǎDتەنتەربىيە 电码 diàn mǎDپارقازان، بېسىملىق باك 代码 dài mǎDئۇنىۋېرسال 编码 biān mǎDتەنتەربىيە 密码 mì mǎDتوكچىلىق، كومپيۇتېر 码 mǎDھەربىي كود (نومۇر) 密码→暗码 mì mǎ →àn mǎDتارىخ 鳘鱼号(美) mǐn yú hào (měi )Dئەدلىيە ئاتالغۇلىرى 编码 biān mǎDتەنتەربىيە 编码 biān mǎDتاشيول قۇرۇلۇشى 代码 dài mǎDماتېماتىكا ［代］码 ［dài ］mǎ mǎDتوكچىلىق، كومپيۇتېر 代码 dài mǎDجامائەت خەۋپسىزلىكى 编码 biān mǎDئۇنىۋېرسال 电码 diàn mǎDتەنتەربىيە 代码 dài mǎDھەربىي 电码 diàn mǎDدۇنيا يەر - جاي ناملىرى 戈德〈印〉 gē dé 〈yìn 〉Dتوكچىلىق، كومپيۇتېر 码 mǎDھەربىي 暗号密码 àn hào mì mǎDپوچتا - تېلېگراف 代码 dài mǎDپوچتا - تېلېگراف 电码 diàn mǎDپارقازان، بېسىملىق باك 代码化，编码 dài mǎ huà ，biān mǎDكومپيۇتېر 码 mǎDكومپيۇتېر 代码 dài mǎDتوكچىلىق، كومپيۇتېر 代码 dài mǎDئۇنىۋېرسال 代码 dài mǎDپوچتا - تېلېگراف 编码 biān mǎ