ياتۇق

چاغاتاي دەۋرى ئۇيغۇر سۆزلۈكلىرى سۇدان، ئەسكەرلەر يانلىرىدا ئېلىپ يۈرىدىغان سۇ قاچىسى. كلاسسىك ئەدەبىيات سۆزلۈكلىرى ئەسكەرلەرنىڭ يېنىدا ئېلىپ يۈرىدىغان سۇدانى. مەنىداش سۆزلۈكلەر ئۇسسۇلۇق سۇ قاچىلاپ ئېلىپ يۈرىدىغان قاچا. «ياتۇق، كۆرتە» قۇمۇل - تۇرپان شېۋىسىدە قوللىنىلىدۇ. يىراققا بارىدىكەنسىلەر، بالام، _ دېدى ئانىسى بالىسىغا، _ سۇداندا ئۇسسۇلۇق ئېلىۋال. يېڭى جەڭچىلەرگە بىردىن باكلاچكا تارقىتىلدى. تۈركىي تىللار دىۋانى سۆزلۈكلىرى ئىككى خىل نەرسىدىن توقۇلغان رەخت. بۇنىڭ ئورۇشى يۇڭ يىپتىن، ئارقىقى پاختا يىپتىن بولىدۇ. 3 - 17 تۈركىي تىللار دىۋانى سۆزلۈكلىرى تاشلانغان، ئۇنتۇلغان. ياتۇق نەڭ _ تاشلانغان ۋە ئۇنتۇلغان نەرسە. ھورۇنلارنى « ياتۇق كىشى» دېيىش شۇنىڭدىن كەلگەن. ئوغۇزلار ئارىسىدا ئۆز شەھىرىدىن باشقا يەرگە چىقمايدىغان، ئۇرۇش قىلمايدىغان بىر قىسىم كىشىلەر بار. بۇلارمۇ « ياتۇق» دېيىلىدۇ، «تاشلانغانلار، ھورۇنلار» دېگەن بولىدۇ. 3 - 17 ئۇيغۇر كىشى ئىسىملىرى ئەرلەرگە خاس ئىسىم قالۇن، بەرباب. سازلارنىڭ ئومۇمىي نامى. ئۇيغۇر كىشى ئىسىملىرى ئەرلەرگە خاس ئىسىم بويۇن ئەگكەن، بىرلەشكەن، سۆزگە كىرىدىغان كىشى.