瓜拉尼人

دۇنيا تارىخى گۇئارانىلار جەنۇبىي ئامېرىكا تۇپى - گۇئارانى تىللىرى سىستىمىسىدىكى ئىندىئانلار. برازىلىيىنىڭ غەربى، ئورۇگۋاينىڭ شىمالىي، ئارگېنتىنانىڭ شەرقىي شىمالىي قىسىملىرىدا توپلىشىپ ئولتۇراقلاشقان، شۇنىڭدەك پاراگۋاينىڭ ھەممە يېرىگە تارقالغان. ⅥⅩ ئەسىردە پاترىئارخاللىق كوممۇنىسى باسقۇچىدا بولۇپ، ئاقساقاللار ھۆكۈمرانلىق قىلغان. كاۋا، كۆممىقوناق قاتارلىق زىرائەتلەرنى تېرىغان، ئوۋچىلىق ۋە ئۆي ھايۋانلىرىنى بېقىش بىلەن شۇغۇللانغان، قولۋاق ياساشقا ئۇستا. ئىسپانىيە مۇستەملىكىچىلىرى تاجاۋۇز قىلىپ كىرگەندىن كېيىن، ئەيسا جەمئىيەتلىرى گۇئارانىلار توپلىشىپ ئولتۇراقلاشقان رايونلاردا دىنىي رايونلارنى قۇرۇپ، دەھشەتلىك ئېكسىپىلاتاتسىيە قىلغان. گۇئارانىلارنىڭ ناخشا - ئۇسۇللىرى، ئەپسانىلىرى جەنۇبىي ئامېرىكا خەلق ئېغىز ئەدەبىياتىنىڭ مۇھىم تەركىبى بولۇپ، پاراگۋاينىڭ ھازىرقى زامان خەلق مۇزىكىسىغا كۈچلۈك تەسىر كۆرسەتكەن. گۇئارانى تىلى پاراگۋايد ھازىرمۇ كەڭ كۆلەمدە قوللىنىلماقتا. دۇنيادىكى مىللەتلەر گۇرانېلار گۇرانېلار <كالىئولار> ياكى <كالىخۇلار> <ئابالا> دەپمۇ ئاتىلىدۇ، لاتىن ئامېرىكىسىدا ياشىغۇچى ئىندىئانلارنىڭ بىر تارمىقى. ئۇلار دەسلەپ ئاند تاغلىرىدن تارتىپ، ئاتلانتىك ئوكيان قىرغاقلىرىغا قەدەر بولغان، گۋىئانادىن تارتىپ لاپلاتا دەرياسى ئارىسىدىكى كەڭ زېمىندا ئولتۇراقلاشقان، ھازىر ئاساسەن پارانا دەرياسى بىلەن پاراگۋاي دەرياسى ۋادىلىرىدا ئولتۇراقلاشقان. نوپۇسى 2 مىليون 690 مىڭ ئۇلار ھازىر پاراگۋاي، برازىلىيە، بولىۋىيە ۋە ئارگېنتىنا قاتارلىق ئەللەر ئاھالىسىنىڭ بىر تەركىبىي قىسمىغا ئايلانغان. گۇارانېلار موڭغۇل ئىرقىنىڭ ئامېرىكا قىتئەسى (ئىندىئان) تىپىغا كىرىدۇ، ئوماگۋالار، كوكانۇلار ۋە چىلىگۋانۇلار قاتارلىق تارماققا بۆلۈنىدۇ. گۋانېلار ئاند (ئىندىئان) تىللىرى سىستېمسى دۇبىن - گۇارانې تىللىرى گۇرۇپپىسىغا تەۋە گۇارانې تىلىنى قوللىنىدۇ. لاتىن ئىلىپبەسى ئاساسىدىكى يېزىقى بار. گۇارانېلار ئاساسەن دېھقانچىلىق ۋە ئوۋچىلىق، بېلىقچىلىق بىلەن شۇغۇللىنىدۇ. گۇارانېلار پاترىئارخاللىق چوڭ جەمەتنى بىرلىك قىلغان ھالدا چوڭ - چوڭ ئۆيلەردە ئولتۇرىدۇ. گۇارانېلاردا قەبىلە ئاقساقىلى ۋارىسلىق قىلىنىدىغان مەنسەپ - مەرتىۋە ھېسابلىنىدۇ. گۇرانېلارنىڭ ئەر - ئاياللىرىدا بەدىنىگە خەت (گۈل) چېكىۋېلىش ئادىتى بار. ئۇلارنىڭ دىنىي مۇراسىملىرى بىر قەدەر ئاددىي ھەم ئىپتىدائىي بولىدۇ، سېھىرگەرلىككە چوقۇنىدۇ. ھازىر ئۇلار ئاقتەنلىكلەرگە كۈنسىر قوشۇلۇپ كېتىشكە قاراپ يۈزلەنمەكتە. ئۇنىۋېرسال guā lā ní rén گۇئارانىلار