گوگول

ئىستېتىكا 果戈里 guǒ gē lǐDدۇنيا يەر - جاي ناملىرى 戈戈尔 gē gē ěr دۇنيا تارىخى 果戈里 guǒ gē lǐ (1809 - 1852) روسىيەلىك يازغۇچى. ئوكرائىنانىڭ پولتاۋا ئوبلاستىدىكى پومىشچىك ئائىلىسىدە تۇغۇلغان. بالىلىق چېغىدىل تىياتىرغا قىزىققان. 1828 - يىلى ئوتتۇرا مەكتەپنى پۈتتۈرگەندىن كېيىن، پېتېربۇرگقا بېرىپ كىچىك خىزمەتچى بولۇپ، <ئاددىي كىشىلەر> نىڭ ئازاب - ئۇقۇبەتىنى ئۆز بېشىدىن كەچۈرگەن. 1831 - يىلى <دىكانكاغا يېقىن يېزىدىكى كېچىلىك سۆھبەت> ناملىق ھېكايىلەر توپلىمىنى يېزىپ، ئوكرائىنانىڭ ئۆرپ - ئادەتلىرىنى ھەقىقىي تۈردە گەۋدىلەندۈرۈپ بەرگەن. 1834 - يىلى كەسپىي يازغۇچى بولغان. 1835 - يىلى <مىلگىراد> ناملىق پوۋېستلار توپلىمىنى نەشىر قىلدۇرۇپ، ھەجۋىي ئۇسۇلنى قوللىنىپ ئىجتىمائىي تۇرمۇشنى ئەكس ئەتتۈرۈشنى باشلىغان. بۇنىڭ ئىچىدە <كونا زامان پومىشچىكلىرى>، <ئىككى ئىۋاننىڭ ماجىراسى> دە پومىشچىكلارنىڭ چاكىنلىقى ۋە چۈشكۈنلەشكەنلىكىنى تەسۋىرلىگەن؛ <تاراس بولبا> ناملىق ئەسىرىدە ⅦⅩ ئەسىردىكى ئوكرائىنا خەلقنىڭ قەھرىمانانە كۈرەشلىرىنى مەدھىيلىگەن. <پېتېربۇرگ ھەققىدە ھېكايە> ناملىق پوۋېستلار توپلىمىدا شەھەر تۇرمۇشىنى تەسۋىرلەشكە ئۆتكەن. بۇنىڭ ئىچىدە <نېۋا رەستىسى>، <سەۋدايى خاتىرىسى> ۋە <شىنىل> قاتارلىق پوۋېستلىرىدا كىچىك خىزمەتچىنىڭ ئېچىنىشلىق سەرگۈزەشتىلىرى ۋە ئۇنىڭ چار پادىشاھ تۈزۈمىگە بولغان قارشىلىقى ئەكس ئەتتۈرۈلگەن. <رىۋىزور> ناملىق كومىدىيىسى، <ئۆلۈك جانلار> ناملىق رومانىدا ئېنىق ھەجۋىي ئەدەبىي ئۇسلۇب بىلەن روسىيىدىكى يانچىلىق تۈزۈمىنىڭ چىرىكلىكىنى پاش قىلىپ، نۇرغۇن كۆزگە كۆرۈنەرلىك تىپىك شەخسلەرنى ياراتقان. بۇ ئەسەر ئۇنىڭ ئىجادىيىتىنىڭ يۇقىرى پەللىسى ھېسابلىنىدۇ. 1847 - يىلى ئىككىنچى قېتىم چەت ئەلنى ساياھەت قىلىپ ۋەتىنىگە قايتىپ كەلگەندىن كېيىن، سلاۋيانچىلارنىڭ تەسىرىگە ئۇچراپ، <دوستلار بىلەن يېزىشقان مەكتۇپلار> نى ئېلان قىلىپ، يانچىلىق تۈزۈمنى بىكار قىلىشقا قارشى تۇرۇپ، بېلىنسىكىنىڭ تەنقىدىگە ئۇچرىغان. ئۇنىڭ ئەسەرلىرى روسىيە تەنقىدىي رېئالىزملىق ئەدەبىيات تەرەققىيات تارىخىدا مۇھىم ئورۇن تۇتىدۇ. ئۇ ۋاپات بولغاندىن كېيىن ئەسەرلەر توپلىمى نەشىر قىلىنغان.