مىراندا

ئاسترونومىيە مىراندا (ئۇراننىڭ 5 - ھەمراھى) 天卫五 tiān wèi wǔDدۇنيا يەر - جاي ناملىرى 米兰达〈阿根、古〉 mǐ lán dá 〈ā gēn 、gǔ 〉Dئۇنىۋېرسال مىراندا (ئۇراننىڭ ئۈچىنچى ھەمراھى) 天［王］卫五 tiān ［wáng ］wèi wǔ wèi wǔ دۇنيا تارىخى 米兰达 mǐ lán dá (1750 - 1816) ئىسپانىيىگە قاراشلىق جەنۇبىي ئامېرىكا مۇستەملىكىلىرى مۇستەقىللىك ئۇرۇشى رەھبەرلىرىدىن بىرى. كاراكاستىكى كىلئوۋلار باي سودىگەر ئائىلىسىدە تۇغۇلغان. ياش ۋاقتىدا ئىسپانىيە ئارمىيىسىدە ئوفىتسېر بولغان. شىمالىي ئامېرىكا مۇستەقىللىك ئۇرۇشىغا قاتناشقان ھەمدە ئۇزاق ۋاقىت ئامېرىكىدا تۇرۇپ، ۋاشىنگتون قاتارلىق كىشىلەر بىلەن تونۇشقان. كېيىن ئەنگلاىيە، فرانسىيە، روسىيە قاتارلىق ئەللەرگە بېرىپ، سىرتنىڭ ياردىمىنى قولغا كلەتۈرۈپ، لاتىن ئامېرىكىسى ئەللىرىنى ئىسپانىيىنىڭ مۇستەملىكىچىلىك ھۆكۈمرانلىقىدىن قۇتۇلدۇرۇشقا ئۇرۇنغان. 1792 - 1793-يىللىرى فرانسىيە ئىنقىلابىغا قاتناشقان. 1805-يىلى 200 نەپەر پىدائىينى باشلاپ، نيۇ - يوركتىن يولغا چىقىپ، ئىككى قېتىم ۋېنسۇئېلا دېڭىز قىرغىقى ئارقىلىق قۇرۇقلۇققا چىققان، بىراق چېكىندۈرۈلگەن. 1810-يىلى مۇستەقىللىك ئۇرۇشى پارتلىغاندىن كېيىن ۋەتىنىگە قايتىپ كېلىپ، كۈرەشكە رەھبەرلىك قىلغان. ئىككىنچى يىلى 7-ئايدا تۇنجى ۋېنسۇئېلا جۇمھۇرىيىتىنى قۇرۇشقا رىياسەتچىلىك قىلىپ، ھۆكۈمەت بالشىقى ۋە باش قوماندان بولغان. 1812-يىلى 7-ئايدا كۆپ قېتىم مەغلۇبىيەتكە ئۇچرىغاندىن كېيىن نائىلاج ئىپسانىيە ئارمىيىسى بىلەن ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمى ئىمزالىغان. ئۇزاق ئۆتمەي تۇتقۇن قىلىنغان. 1816-يىلى ئىپسانىيىنىڭ كادىس تۈرمىسىدە ۋاپات بولغان.